krakau

Krakau


panden in krakau muur joodse ghetto muur joodse ghetto bewijzering museum schindler joods huizenblok joodse begraafplaats woning podgorze wijk podgorze typemachine schindler Maar wij komen voor de joodse wijken Kazimierz en Podgórze. Pas sinds het einde van de 16e eeuw hoort Kazimierz bij Krakau. Tot die tijd was het een onafhankelijke stad. In de wijk bevindt zich de oude en grootste synagoge van Polen en het Landaupaleis, ook wel het Joranowpaleis genoemd.
We steken de rivier de Wisla over en lopen naar de wijk Podgórze. De rijkere joden ontvluchtten in de loop der tijd de overvolle straten van oost-Kazimierz en zijn net als veel intellectuele joden in Podgórze gaan wonen.
Tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn de joden verplaatst naar het ghetto in Podgórze. De oorspronkelijke bewoners moesten verhuizen, maar kregen als compensatie de herenhuizen van Kazimierz. In het ghetto zaten 15.000 joden, waar eerst slechts drieduizend mensen woonden. De nazi's bouwden een muur om de wijk, waarvan nu nog enkele delen zijn te zien. Vanaf 1942 zijn vele joden afgevoerd naar de concentratiekampen. In 1943 werd het ghetto ontruimd. Daarbij kwamen tweeduizend joden om, de anderen werden overgebracht naar het werkkamp Plaszow, staat in Wikipedia. De meeste joden uit Krakau overleefden de oorlog niet.
In Podgórze voel je de joodse geschiedenis hangen. We bekijken er de muur, het plein met de lege stoelen, de apotheek van Tadeusz Pankiewicz, Apteka Pod Orłem (Apotheek Onder de Adelaar) en de fabriek van Schindler. De apotheek was de enige in het ghetto en speelde tijdens WOII een opmerkelijke rol. De Poolse eigenaar Tadeusz Pankiewicz en zijn medewerkers kregen toestemming om vrij in en uit het ghetto te reizen. Op die manier konden ze voedsel, medicijnen, valse papieren en informatie smokkelen ten gunste van de joden. Kinderen kregen kalmeringsmiddel om zo stil te blijven tijdens razzia's. Ook werden joden die op de lijst van deportatie stonden in de apotheek verborgen gehouden. Nu is het een museum.
Tegenwoordig heet het plein waaraan het gebouw staat Plac Bohaterów Getta (Plein van de Helden van het Ghetto). Op dat plein staan allemaal grote bronzen stoelen. Dit plein is in zijn geheel monument en gedenkplaats voor de joden uit het ghetto. De zeventig stoelen staan symbool voor leegte die achterbleef na de ontruiming van het ghetto. We willen er uit respect niet op gaan zitten en lopen rustig tussen de stoelen door. De joden die op de lijst van deportatie stonden, kwamen bijeen op het plein, vanwaar zij werden weggevoerd.
In de voormalige fabriek van Oskar Schindler is een zeer interessant museum gevestigd, waar je uren kunt doorbrengen. Enorme zwart-witfoto's sieren de wanden. Erg boeiend. Oskar Schindler redde veel ghettobewoners het leven door ze te werk te stellen in zijn emaillefabriek, de Deutsche Emailwarenfabrik, kortweg DEF, of Emalia voor de joden.

Auschwitz

vorige pagina

naar boven

terug naar intro